6

anterior

índice

seguinte

... AO AFOGADO (Manuel Antonio, De catro a catro) -publicado en 1916 como: Ao mariñeiro afogado-

6º poema do libro. Despois das intencións, o barco, travesía, contemplación, soidade, vén agora o mariñeiro afogado. Utilizando o ti apelativo o poeta dialoga co afogado (desdobramento de si mesmo) e vaille enumerando as perdas que a morte conleva.

...Xa che levaran os ollos
...relingadores de lonxanías relinga: cabo que contorna as velas para aferrar os panos ou as redes de pesca; relingar: coserlle as relingas a unha vela
e pescadores de profundidades
A perda da vista, dos ollos que miran ao lonxe e ao fondo (lonxanías e profundidades), ollos devorados polas profundidades. Perda do elemento visual

...Xa che levaran a voz
...asolagada na furna xiróvaga a voz perdeuse na cova que xira como un remuíño
por onde escoan as tempestades na que escorren, esvaran as tempestades
Tamén se perdeu a fala, a súa voz como se a levase un remuíño nunha furna. Perda do elemento auditivo

...Xa che levaran os azos a forza, os ánimos, os alentos
...enmallados na rede sonora enmarañados na rede sonora porque zoa o vento
das cordaxes erectas nos cabos e cordas estirados
Tampouco queda a vida, os ánimos, a forza. Perda do elemento anímico

...O vento aínda escovaba escovar: cepillar ou varrer
coas poutas de escuma poutas: uñas curvas e afiadas das aves de rapina. De escuma: cor branca (panos, velas, goletas...)
...na xerfa xerfa: superficie escumosa do mar próxima á costa, orixinada polo bater das ondas
..............máis cadaleitos cadaleitos
O vento tampouco é vida, está asociado á morte, angaza cadáveres no mar. É unha imaxe de lecura múltiple ou polipétala (vangardas)

...Ías xuntando soidades a continua soidade
..
. P
Por un burato do Mar o Mar sempre con maiúscula, un mar cheo de buratos
chopaches un día a buscarte chopar: mergullarse, somerxerse
Anegado pola soidade tentache atoparte a ti mesmo mergullándote no mar ata a morte, o suicidio: o afogado búscase no mar

...A noiva goleta goleta: veleiro lixeiro con dous ou tres mastros
...enloitada de branco contradición: a vela branca da noiva, agora de loito polo morto, o barco é a noiva do afogado
...que cose rutas esquencidas de novo a imaxe do barco que vai cosendo no mar ao navegar, deixando o fío, o ronsel (rutas perdidas, extraviadas)
...acena no vento as súas velas acenar: facer sinais
como ese pano das despedidas. o pano branco utilizábase nas despedidas, agora as velas brancas despiden ao afogado

As tres primeiras estrofas son paralelísticas e anafóricas, tres imaxes nas que se nega a vida e o espazo. a soidade non deixa máis remedio que a morte o suicidio, o vento non trae máis que cadáveres que son despedidos polas velas-noivas enloitadas. É o único poema no que non aparece o nós poético
Todas as estrofas están en pasado menos a última en presente.

Trazos da poética máis tradicional:
-Imaxes ligadas á realidade: goleta, vela .
-Restos de rima: goleta-velas... esquencidas-despedidas
-Anáfora nas primeiras estrofas: xa che levaran
-Certo ritmo nas estrofas anafóricas

Trazos máis vangardistas:
-Imaxes vangardistas, imaxes polipétalas
-Léxico extrapoético mariñeiro: relingadores, cordaxes, escovar, xerfa, chopar. E culto: xiróvagas
-Ausencia de ritmo, prosaico na segunda parte do poema..
-Ausencia de signos de puntuación.
-A disposición gráfica: máis dadaleitos, rompendo o ritmo.

Contribúe co teu comentario ou suxestión

Anxo González Guerra e Vitoria Ogando Valcárcel

Véxase agora o poema de Manuel Antonio na súa versión orixinal:

... Ao afogado

...Xa che levaran os ollos
...relingadores de lonxanías
e pescadores de profondidades
...Xa che levaran a voz
...asolagada n-a furna xiróvaga
por onde escoan as tempestades
...Xa che levaran os azos
...enmallados n-a rede sonora
d'os cordaxes ereutos
...O vento aínda escovaba
c'as poutas d'escuma
...n-a xerfa
..............mais cadaleitos
...Ibas xuntando soedades
...Por un burato d'o Mar
chopaches un día a buscarte
...A noiva goleta
...enloitada de branco
...que cose roitas esquencidas
...acena n-o vento as suas velas
como ese pano d'as despedidas.

Todos os poemas están perfectamente explicados por Manuel Castelao en Manoel-Antonio De catro a catro, Laiovento, 2010